کتاب زیدیه در ایران اثر حسن انصاری نشر علمی

این دفتر مجموعه ای از مقالات و یادداشت های کوتاه و بلند است با محوریت تاریخ فرهنگ و ادب و تحولات اندیشگی زیدیه ایران. زیدیه به عنوان شاخه ای از تشیع از همان نخستین سال های ظهور خود در عراق، با ایران و ایرانیان پیوندی مهم با ابعاد گوناگون سیاسی و دینی یافت. این پیوندها دست کم تا اوائل دوران صفوی در اشکال مختلف حضور سیاسی و مذهبی و فرهنگی و فکری در نقاط مختلفی از خراسان وری و شمال ایران تداوم داشت و زیدیان به شکلهای مختلف حکومت هایی محلی را به ویژه در شمال ایران بنیان نهادند. اهمیت زیدیه در ایران تنها محدود به این موارد نماند. یمن، که پایگاه اصلی زیدیه در طول تاریخ اسلام بوده، مذهب زیدی اش در پیوند مستمر و بسیار تاثیرگذار و دوجانبه با زیدیۀ ایران قرار داشته و می توان با قاطعیت علمی ادعا کرد که بدون فرهنگ و ادبیات زیدیه ایران نمی توان از شکل گیری و استمرار زیدیه یمن سخن راند. در طی چند صد سال اخیر، با وجود اینکه این ارتباط کمرنگ تر شده، اما همچنان زیدیۀ یمن پژواک اندیشه های زیدیه ایران و تاریخ مذهب زیدی سرزمین مان را در آثار و اندیشه ها و کنش های دینی و سیاسی خود باز می شناسند. این ربط وثیق و دوجانبه نه تنها به دلیل ارتباط مذهبی و عاطفی دو مکتب زیدیه و امامیه در طول تاریخ است که در کتاب حاضر به جنبه هایی از آن پرداخته ایم بلکه همچنین در نتیجه سابقۀ فرهنگی و فکری و مذهبی مشترک میان دو جامعه زیدی ایران و یمن در طول تاریخ باید ارزیابی شود.