کتاب علم اقتصاد و مسئله شناخت نوشته عبدالحمید معرفی محمدی نشر پژوهشگاه حوزه و دانشگاه

یکی از مباحث مهم در فلسفه هر علمی از جمله علم اقتصاد معرفت شناسی یا نظریه ای در باب شناخت در آن‌علم است. نظریه‌‌شناخت به‌ویژه در دوران جدید با انقلاب کوپرنیکی کانت ابعاد جدیدی به‌خود گرفت و فلسفه علوم‌طبیعی و اجتماعی را از خود متأثر کرد. با وجود اینکه فلسفه علم، معرفت‌شناسی و روش‌شناسی در قرن بیستم توسعه و پیشرفت زیادی داشته، علم اقتصاد در عمل توجه چندانی به این‌گونه مباحث نشان نداده است؛ اگر چه از دهه هشتاد میلادی به بعد مجلات معدودی در این زمینه شروع به‌فعالیت کرده‌اند. یکی از دلایل ‌این بی‌توجهی غلبه پارادایم نئوکلاسیکی به‌عنوان جریان اصلی در حوزه علم اقتصاد بوده است. پارادایم نئوکلاسیکی مبتنی بر مفهوم تقلیل گرایانه‌ای از واقعیت اقتصادی است که روش اثباتی را برای کسب شناخت کافی می‌داند. با انقلاب اقتصادسنجی و غلبه نگاه کمّی در علم اقتصاد عملا مباحث فلسفه اقتصاد ازجمله معرفت‌شناسی‌زائد به‌نظر می رسید. در این کتاب نشان داده شده است که غلبه نگاه کمّی و روش اثباتی در پارادایم نئوکلاسیکی اقتصاد، باعث می‌شود شناخت ناقصی از واقعیت اقتصادی به دست آوریم.