کتاب حلقه مفقوده (در تولید علم در حوزه های علمیه) اثر علیرضا پناهیان

کتاب حلقه مفقوده (در تولید علم در حوزه های علمیه) اثر علیرضا پناهیان انتشارات حکمت و بیان کتابی در حوزه اندیشه دینی، تبلیغ و علوم اسلامی است. این کتاب حاصل مجموعه‌ای از سخنرانی‌های علیرضا پناهیان است که در دهه 1380 برای طلاب، مبلغان و پژوهشگران حوزه‌های علمیه ارائه شده بود. نویسنده در این اثر از وجود یک «حلقه مفقوده» در نظام تولید علم دینی سخن می‌گوید؛ حلقه‌ای که به اعتقاد او، به اندازه کافی در حوزه‌های علمیه مورد توجه قرار نگرفته است. از نگاه پناهیان، حوزه‌های علمیه در تولید دانش‌هایی مانند فقه، اصول و تفسیر موفق بوده‌اند، اما دانشِ «ایجاد انگیزه برای دینداری» و چگونگی تأثیرگذاری بر دل و اراده مخاطب، کمتر به‌صورت یک علم مستقل مورد مطالعه و تولید قرار گرفته است. او معتقد است تبلیغ دین تنها با انتقال اطلاعات یا بیان احکام کامل نمی‌شود، بلکه نیازمند شناخت علمی سازوکارهای ایجاد انگیزه، گرایش و تحول در انسان است.